Grote riffen van schelpkokerwormen op het wad

maandag 23 november 2015

In het middendeel van de Waddenzee, tussen Terschelling en Schiermonnikoog, heeft de Waddenunit grote riffen schelpkokerwormen (lanice conchilega) gevonden. In totaal gaat het om tientallen riffen. Sommige riffen zijn meer dan 100 hectare groot. Dergelijke aantallen en hoeveelheden zijn bijzonder.

Dit meldt Arjen Dijkstra, schipper van de Krukel van de Waddenunit. In het gebied zijn tientallen riffen gevonden. ,,Tijdens laagwater kenmerken de riffen zich door zanderige bulten en poelen met water. Het wemelt er van de kleine visjes en garnalen”, vertelt Dijkstra.

Een rif van schelpkokerwormen. Op de achtergrond De Krukel. FOTO: Krukel/Waddenunit

Bijzondere bossen
Dat er zulke grote aantallen schelpkokerwormen te vinden zijn, is bijzonder weet de schipper van de Krukel. “De laatste 20 jaar hebben we deze hoeveelheid schelpkokerwormen en zeecypres maar ook zeesla niet gezien. Het is een mooi gezicht bij laagwater; tal van vogels foerageren op en langs de riffen.”

Tijdens hoogwater lijken de riffen vervolgens  op  “onderwaterbossen” vanwege de diverse soorten wieren en bijvoorbeeld de zeecypres (sertularia cupressina) die  er op voorkomen.

Voor- en nadeel
Op de locaties waar de riffen zich vormen, lijkt  er een verhoogde sterfte aan de meerjarige kokkels op te treden. Vooral op de Engelsmanplaat vormen de riffen zich op locaties waar doorgaans diverse grote kokkelvelden liggen.

Aan de andere kant vormen schelpkokerwormen zeer goed substraat voor de vestiging van mossel- en kokkelzaad. Daardoor kan dit in de toekomst weer makkelijk aangroeien.

Raadsel
Het is onduidelijk waarom de schelpkokerworm nu in zulke grote hoeveelheden voorkomt in het middendeel van de Waddenzee. ,,Dat is mij ook een raadsel”, vertelt Dijkstra. ,,Feit is wel dat de schelpkokerwormen niet goed tegen strenge winters kunnen en die hebben we natuurlijk al een tijd niet meer gehad.”

Rijke Waddenzee
De riffen van schelpkokerwormen worden gekenmerkt door een grote biodiversiteit. Op die manier is de  schelpkokerwormen een biobouwer en helpt het dus mee aan een Rijke Waddenzee.

Waddenunit
De Waddenunit bestaat uit vier bemande boten die namens het ministerie van Economische Zaken rondvaren in de Waddenzee voor handhaving, monitoring en voorlichting. Zo  monitoren ze bijvoorbeeld nieuwe mosselbanken, noteren hoe geulen zich verplaatsen, controleren vistuigen van vissers, tellen vogels op hotspots en ze vertellen zeilers waar ze wel of niet kunnen droogvallen