Programma naar een rijke Waddenzee

Nieuwsbericht

vrijdag 31 maart 2017

Bescherming scheepswrakken en kansen voor biobouwers in de Waddenzee

Kunstmatig aangelegde riffen van natuurlijk materiaal moeten oude historische scheepswrakken gaan beschermen in Werelderfgoed Waddenzee. Zo kan de biodiversiteit van de Waddenzee worden bevorderd en de cultuurhistorie worden beschermd. De eerste proef wordt deze zomer beoogd.

In de gehele Waddenzee liggen vele honderden scheepswrakken, vaak van cultuurhistorisch belang. Het is voor het behoud van deze wrakken belangrijk dat ze niet door stroming, paalworm, erosie of illegale activiteiten worden aangetast.

Nu worden vrijkomende wrakken via kunstmatige structuren beschermd door deze af te dekken met bijvoorbeeld steigergaas. Hierdoor wordt zand onder het gaas ingevangen en raakt het wrak bedekt met een zandbult. Door verandering van stroming wordt dit na verloop van tijd aangetast. Natuurlijke structuren kunnen meegroeien met de ontwikkelingen van de zee. Een mosselbank biedt bescherming aan zo’n wrak maar filtert bovendien het water en is een uitstekende plek voor verschillende diertjes en planten. Het draagt bij aan de biodiversiteit en dat past goed bij de Werelderfgoedstatus”, aldus projectleider Hein Sas.

Handelsnatie
Het Programma naar een Rijke Waddenzee (PRW) en de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) hebben twee wrakken op Burgzand (ten oosten van Texel) uitgekozen voor de proef. Het gaat om de volgende schepen: de Burgzand Noord 2, een handelsvaarder uit de Gouden eeuw en de Burgzand Noord 4, een West-Indiëvaarder uit de 18e eeuw. Beide wrakken liggen in het deel van Burgzand dat is aangewezen als rijksmonument. Hier lag vroeger de Rede van Texel, het voorportaal voor de haven van Amsterdam. De ligging zorgde voor een natuurlijke bescherming bij stormen. Het drinkwater was bovendien van hoge kwaliteit. Op deze locatie zijn in de loop van de eeuwen veel schepen vergaan en het gebied is internationaal befaamd vanwege de grote aantallen goed geconserveerde scheepswrakken uit de 16de-20ste eeuw.

Proefproject en samenwerking
Over deze scheepswrakken wordt een fijnmazig “net” aangelegd. Daarop komen als proef verschillende materialen die ervoor moeten zorgen dat natuurlijke biobouwers (structuurvormende organismen) zich op het wrak gaan nestelen. Na verloop van tijd moet dan duidelijk worden welk materiaal het beste resultaat biedt qua natuurontwikkeling en wat de kosten kunnen zijn om dit verder toe te gaan passen voor andere wakken in de Waddenzee. Martijn Manders, maritiem archeoloog bij de Rijksdienst: ‘We werken al jaren in de Waddenzee aan het fysiek beschermen van wrakken, door dit nu samen te laten gaan met natuurlijke ontwikkeling combineren we best of both worlds. Tussentijdse monitoring en onderzoek, zowel boven- als onderwater worden ingezet om te kijken wat de resultaten zijn en of we onze aanpak moeten aanpassen. Dit doen we samen met sportduikers en amateur archeologen die zeer actief zijn onderwater en ons helpen om het beheer van de wrakken vorm te geven’.

 

FILM: Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE)

Misschien wil je dit ook lezen?

woensdag 28 juni 2017

Gaan mosselbanken scheepswrakken beschermen

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed en het Programma naar een Rijke Waddenzee zijn dinsdag met een bijzondere proef gestart. Voor het eerst wordt geprobeerd  schelpdieren in te zetten om scheepswrakken te beschermen. Naast bescherming leveren ze ook meerwaarde op voor de biologische rijkdom van de Waddenzee, zo is het idee.

meer lezen
dinsdag 21 februari 2017

Rapport 'Verkenning naar rijke onderwaterbestortingen'

Het Programma naar een Rijke Waddenzee (PRW) onderzocht in hoeverre de steenachtige materialen, die onder water worden toegepast voor kustveiligheid en vaargeulmanagement, ook kansen bieden voor natuur.

meer lezen
woensdag 19 oktober 2016

Natuurontwikkeling en bescherming van scheepswrakken

De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed (RCE) en het Programma naar een Rijke Waddenzee (PRW) gaan samen verkennen hoe zij de bescherming van scheepswrakken in de Waddenzee kunnen combineren met natuurontwikkeling. Er lijkt een belangrijke rol voor zeegras weggelegd.

meer lezen
maandag 14 december 2015

Zin en onzin van harde structuren in de Waddenzee

Kies voor een systeembenadering en houd het multidisciplinair. Dat zijn de twee belangrijkste aanbevelingen tijdens de bijeenkomst over de zin en onzin van harde structuren in de Waddenzee.

meer lezen